کراون‌های تمام سرامیکی با بیس زیرکونیا به دلیل زیبایی عالی، و استحکام بالا به طور گسترده وارد حیطه دندانپزشکی و دندانسازی شده است. ماده زیرکونیا به علت خواص ویژه کاربردی و قابلیت‌های فراوان در تراشیده شدن، از بهترین مواد براي استفاده در کلینیک‌های دندانپزشکی و لابراتوار دندانسازی می‌باشد. تحقیقات بسیاری در جهت بهبود خواص مکانیکی، بهبود زیبایی، ساده‌تر کردن روش های تهیه و بهبود باندینگ با رزین‌های چسباننده و یا سرامیک‌های پوشش دهنده انجام گرفته است. در این مقاله ماده زیرکونیا در دندانپزشکی و دندانسازی مورد بررسی قرار می‌گیرد.
زیرکونیا در دندانپزشکی
زیرکونیا براي اولین بار به صورت پست‌های پیش ساخته در دندانپزشکی استفاده شد و پس از آن در تهیه اباتمنت‌های ایمپلنت و پروتزهای تمام سرامیکی مورد استفاده قرار گرفت. سیستم‌های سرامیک زیرکونیا با توجه به اینکه بسیار متعدد هستند اما فقط سه نوع از آن‌ها در دنداپزشکی و دندان سازی مورد استفاده قرار می‌گیرد که شامل: Glass-infiltrated zirconia-Oughened ، Magnesium cation-doped partially stabiliazed zirconia (Mg-PSZ) و Yttrium cation-doped tetragonal zirconia polycrystals (3Y-TZP) می‌باشد.
طراحی و ساخت رستوریشن‌های با بیس Y-Tzp
تکنسین دندانسازی با استفاده از دو شیوه وکس آپ معمولی (مثل سرکون) و یا با استفاده از CAD، زیرکونیا را طراحی کند. البته استفاده از روش CAD بسته به نوع نرم افزار طراحی فریم ورك در کارخانه‌های مختلف، متفاوت است. در بعضی کارخانه‌ها از بلاك‌های نیمه سینتر شده (Soft machining) و بعضی دیگر از بلاك‌های کاملا سینتر شده (Hard machining) استفاده می کنند. در روش Hard machining چون انقباض حین سینترینگ اتفاق نمی‌افتد، پس مارجینال فیت بهتري دارند ولی از آنجایی که سختی بالایی دارند، Milling آن‌ها مشکل‌تر و طولانی مدت‌تر است. رستوریشن‌هایی که با روش Hard machining تهیه می‌شوند، مقدار قابل توجهی زیرکونیای مونوکلنیک دارند که معمولا موجب ایجاد ریزترك‌های سطحی و کاهش خصوصیات مکانیکی زیرکونیا می‌شود.
دو روش انتقال داده به کامپیوتر وجود دارد. اسکن از طریق تماس با الگو و اسکن بدون تماس با الگو (با استفاده از لیزر). دقت و قابلیت تکرار اسکن بدون تماس تنها با اختلاف فقط µm10 مشابه اسکن در تماس می‌باشد. از طرف دیگر نشان داده شده است که دقت تطابق رستویشن بستگی به عواملی همچون فرایند ساخت، تراش دندان، قالبگیري و تهیه کست دارد.
باندینگ و سمان کردن
بررسی‌های مختلف نشان داده‌اند که روکش‌ها و FPDهاي زیرکونیایی نیازی به سمان‌های زرینی ندارند بلکه سمان‌های معمولی هم قابل استفاده است. در مقایسه‌ای بین کراون‌های زیرکونیایی و فلزي دریافتند که جنس روکش یا نوع سمان هیچ اثري روی Fracture resistance نمی‌گذارد و نتیجه گرفتند که سمان Adhesive جهت سرامیک زیرکونیایی ضروري نیست. هرچند در بعضی از موارد کلینیکی که گیر کافی وجود ندارد و اباتمنت کوتاه است ممکن است به باند رزینی سرامیک دندان نیاز داشته باشیم.
رستوریشن‌های با بیس زیرکونیا نوید بخش یک جایگزین عالی جهت رستوریشن‌های متال-سرامیک می‌باشند. به نظر می‌رسد که هر دو محصول زیرکونیایی کاملا سینتر شده و نیمه سینتر شده از نظر کلینیکی قابل قبول می‌باشند. تطابق فریم ورك‌های زیرکونیایی ساخته شده با تکنیک CAD/CAM از نظر کلینیکی قابل قبول است. از نقطه نظر Fracture resistance، رستوریشن‌های ثابت پارسیل زیرکونیایی توانایی تحمل نیروهای فیزیولوژیک اکلوزالی در ناحیه خلفی را دارد. ارزیابی‌های کلینیکی نشان داده که موفقیت کلینیکی رستوریشن‌های تکی و بریج‌های زیرکونیایی عالی است. هر چند بعضی از مقالات Chipping پرسلن ونیر را گزارش کرده‌اند.
از نظر آماده سازی دندان و سمان کردن مشابه رستوریشن متال-سرامیک می‌باشد. رستوریشن با پوشش کامل و گیر کافی نیازي به سمان رزینی ندارد. هرچند ممکن است در برخی شرایط کلینیکی ضروري باشد. اخیراً آماده سازی سطحی با استفاده همزمان از Air borne particle abrasion و رزین کامپوزیت حاوي MDP-10 براي باندینگ زیرکونیا مناسب به نظر می‌رسد. علی رغم نتاج کلینیکی عالی در تحقیقات کوتاه مدت ولی همچنان نیاز به مطالعات کلینیکی و لابراتواري بیشتري می‌باشد تا اطلاعات طولانی مدت راجع به رستوریشن‌های زیرکونیایی داشته باشیم.
با توجه به شیوع زیاد Chipping پرسلن ونیر پیشنهاد می‌شود براي رفع این مشکل تحقیقاتی انجام گیرد. مسأله باند به زیرکونیا هم از مسایلی است که انجام مطالعات بیشتري را می‌طلبد. با توجه به عدم وجود اطلاعات کلنیکی طولانی مدت در مورد موفقیت این رستوریشن‌ها، پیشنهاد می‌شود که مطالعات سیستماتیک یا متا آنالیز بیشتري صورت بگیرد.