بیلیچینگ یک روش کاملا علمی برای جرمگیری دندان است. در این مقاله به بررسی آزمایشگاهی میزان ریزسختی مینا بعد بلیچینگ در خانه و در مطب به کمک لیزر پرداختهایم. این مقاله دارای 2 بخش است که در حال حاضر بخش اول را مشاهده میکنید.
دندان پزشکی آمیزهای از علم و هنر است. بهبود زیبایی دهان و دندانها از جمله مهم ترین خدماتی است که دندان پزشک به جامعه ارائه میدهد. رنگ دندان، تأثیر زیادی روی زیبایی دندانها و لبخند بیمار دارد. به همین دلیل، اصلاح تغییر رنگ دندانها از عمده ترین مسایلی است که دندان پزشکان با تغییر رویکرد علم دندانپزشکی به سمت «دندانپزشکی زیبایی» با آن مواجه هستند.
یکی از روشهای درمانی موثر و محبوب برای از بین بردن بدرنگی دندانها سفیدکردن دندان است که اغلب به دو روش سفیدکردن در خانه (سفید کردن شبانه) و سفیدکردن در مطب انجام میشود. در روش سفیدکردن در خانه غلظتهای پایین تری از ژلهای سفیدکننده در طی دوره زمانی طولانی (برای نمونه 4-8 ساعت در روز به مدت 2 یا چند هفته) به کار میرود، در حالی که در سفیدکردن در مطب از غلظتهای نسبتاً بالای مواد سفیدکننده در مدتهای زمانی کوتاه استفاده میشود.
بیشتر بخوانید: بلیچینگ دندان
در روش سفیدکردن در خانه، از یک تری اختصاصی برای قرار دادن ماده بلیچینگ، که در اغلب موارد کارباماید پراکساید 10 درصد است، استفاده میشود. این تکنیک دارای مزایایی از قبیل کاربرد آسان، غلظت کم ماده پراکساید، قیمت مناسبتر و صرف زمان کمتر در مطب دندان پزشکی میباشد. اگرچه محبوبیت و کاربرد روش بلیچینگ در خانه در سالهای اخیر به صورت قابل ملاحظهای افزایش داشته، ولی معایبی نیز برای این روش ذکر شده است که از جمله آن میتوان به دوره نسبتاً طولانی درمان، عدم تحمل تریهای بلیچینگ توسط برخی بیماران و طعم نامطلوب ژلهای بلیچینگ اشاره کرد. همچنین این روش تا حدود زیادی به میزان همکاری بیمار در استفاده از تری بستگی دارد.
در روش سفیدکردن دندان در مطب، تغییر رنگ دندانهای زنده با استفاده از غلظتهای بالای هیدروژن پراکساید (تا 55 درصد) انجام میشود. روش سفیدکردن در مطب سریع تر و ساده تر از روش سفیدکردن در خانه است و در موارد تغییر رنگهای شدید، تغییر رنگ تک دندان و در مواردی که همکاری بیمار کم است و یا درمان سریع مورد نیاز است، مناسب میباشد.
سفید کردن در مطب را میتوان با استفاده از منابع انرژی از قبیل گرما و نور جهت فعال سازی گرمایی یا شیمیایی ماده سفیدکننده تسریع کرد. در اغلب موارد استفاده از منابع نوری سبب افزایش دمای هیدروژن پراکساید میشود و بهاین ترتیب میزان تجزیه اکسیژن و تبدیل آن به رادیکالهای آزاد و در نتیجه آزادسازی مولکولهای رنگی افزایش مییابد. امروزه منابع نوری مختلفی جهت تسریع روند سفیدکردن در مطب به کار میرود مانند لامپهالوژن، لامپ پلاسما ارک، LED و لیزر.
لیزر جزو جدیدترین منابع نوری است که برای سفیدکردن دندان موثر است. طول موجهای متفاوتی از لیزرها جهت تسریع روند سفیدکردن دندان از طریق واکنشهای فتوشیمیایی یا فتو حرارتی به کار برده شده اند. لیزرهای KTP، آرگون و دیود به طور شایع برای سفیدکردن دندان در مطب استفاده میشوند. لیزر دیود گالیوم آلومینیوم آرسناید (GaAlAs) برای بسیاری از کاربردهای دندانپزشکی از جمله جینجیوکتومی، فیبروتومی، برداشت بافت نرم و کاهش حساسیت دندانی بسیار مناسب است و همچنین میتوان از آن برای سفیدکردن دندان در مطب استفاده نمود.
به طور کلی مزیت اصلی نور لیزر این است که به آزادسازی مولکولهای فعال در ماده سفیدکننده کمک میکند تا روند درمان سریع تر انجام شود. دوم این که تابش لیزر ممکن است افزایش حساسیت دندانها در طی سفیدکردن را کاهش دهد.
روند سفیدکردن دندان شامل تماس مستقیم محصول سفیدکننده روی سطح دندان برای یک دوره زمانی طولانی است. این تماس مستقیم با مینا در مدت زمان طولانی نگرانیهایی را در مورد اثرات بالقوه مضر این عوامل روی ساختار دندان ایجاد کرده است.
در ارتباط با تأثیر سفیدکردن دندان روی خصوصیات مکانیکی مینا تحقیقات گوناگونی انجام شده و نتایج این تحقیقات متناقض است. برخی مطالعات نشان داده اند که پراکساید و فراوردههای بلیچینگ اثر قابل توجهی روی میکروهاردنس یا مورفولوژی سطحی مینا ندارند. با وجود این، تعدادی از مطالعات، کاهش در میکروهاردنس و مقداری تغییر در مورفولوژی مینا را به دنبال درمانهای بلیچینگ مشاهده و گزارش نموده اند.
از آنجا که غلظت و مدت کاربرد مواد سفیدکننده در روش سفیدکردن در خانه و سفیدکردن در مطب متفاوت است، ممکن است اثر این روشها روی خصوصیات مکانیکی مینا تفاوت داشته باشد. بنابراین، هدف از مطالعه حاضر بررسی و مقایسه اثر سفیدکردن در خانه و سفیدکردن در مطب با کمک لیزر روی خصوصیات مکانیکی مینا بود.
در مطالعه حاضر تأثیر دو روش سفیدکردن در خانه و سفیدکردن در مطب به کمک لیزر روی ریزسختی مینا مورد مقایسه قرار گرفت. دندانهای انسیزور گاوی به دلیل دسترسی آسان، سطح صاف و ویژگیهای مشابه با مینای انسان در بسیاری از تحقیقات مورد استفاده قرار گرفته اند. آزمون ریزسختی شایع ترین تکنیک مورد استفاده برای ارزیابی اثرات پراکساید و فراوردههای سفیدکننده روی خصوصیات مکانیکی سطح مینا و عاج است و تغییرات آن نشاندهنده تغییرات در مواد معدنی نمونههای سفیدشده میباشد.
مواد مورد استفاده در این مطالعه کارباماید پراکساید 15 درصد و هیدروژن پراکساید 40 درصد بود. کارباماید پراکساید به هیدروژن پراکساید (3/1) و اوره (3/2) تجزیه میشود. اوره به نوبه خود به آمونیاک و دی اکسید کربن تبدیل شده و باعث افزایش PH میشود. هیدروژن پراکساید نیز به آب، اکسیژن و رادیکالهای آزاد تبدیل و باعث اکسیداسیون پیگمانها میشود. در فرایند سفیدکردن دندان، هیدروژن پراکساید به داخل ماتریکس آلی مینا و عاج منتشر میشود.
وزن مولکولی هیدروژن پراکساید کم است، بنابراین به راحتی به داخل مینا نفوذ میکند. زمانی که هیدروژن پراکساید به داخل دندان منتشر میشود، میتواند با مواد ارگانیک رنگی داخل ساختار دندان واکنش دهد و باعث اکسیداسیون و کاهش مولکولهای رنگی شود. در هر دو گروه مورد بررسی، نمونهها قبل، بعد و در طول روند سفیدکردن در بزاق مصنوعی نگهداری شدند. pH بزاق و الکترولیتهای آن هم مشابه بزاق انسانی تهیه شد. بزاق مهمترین فاکتور در رمینرالیزاسیون مینا میباشد. بنابراین در مطالعه حاضر بزاق به عنوان محلول رمینرالیزه کننده، نقش مهمیدر افزایش سختی نمونهها داشت.
در این مطالعه از لیزر دیود استفاده شد تا روند سفیدکردن در مطب را تسریع کند. اعتقاد بر این است که اثر حرارتی لیزر سرعت تجزیه پراکساید و تشکیل رادیکالهای آزاد را افزایش میدهد و بنابراین اثر سفیدکنندگی در یک دوره زمانی کوتاه تر به دست میآید. ادعا شده که لیزر دیود در کاهش حساسیت دندانها که اغلب بعد از درمانهای سفیدکردن مشاهده میشود، موثر است. اما شواهد موجود در این زمینه که ایا کاربرد لیزر در فرایند سفیدکردن دندان شدت حساسیت بعد از درمان را افزایش یا کاهش میدهد، ناچیز است.
امیدواریم از خواندن بخش اول مقاله بررسی آزمایشگاهی میزان ریزسختی مینا بعد بلیچینگ در خانه و در مطب به کمک لیزر رضایت داشته باشید. برای مطالعه بخش دوم از لینک زیر اقدام کنید.
منبع: برگرفته از مقاله دکتر احراری و همکاران چاپ شده در مجله دانشکده دندانپزشکی مشهد
