در این نوشته می‌خواهیم بخش دوم مقاله مقایسه میزان گیر سیستم‌های مختلف اتچمنت در اوردنچرهای متكی بر ایمپلنت را برای شما شرح دهیم. برای مشاهده بخش اول این مقاله می‌توانید از لینک زیر اقدام بفرمایید.
همچنین میزان گیر Bar clip و Ball كه هر دو توسط یك كارخانه به صورت پیش ساخته تولید شده بود تقریباً برابر بود كه این مطالعه هم تناقضی با مطالعه ما ندارد زیرا هر دو به صورت پیش‌ساخته بودند.
در مطالعه‌ای نشان داده شد كه میزان گیر Locator از Ball بیشتر است و این با مطالعه ما در تناقض است. اما در اینجا نكته‌ای وجود دارد كه باید به آن توجه كرد. در مطالعات مختلف رقابت تنگاتنگی بین Locator و Ball وجود داشت. به طوری كه در برخی مطالعات Ball و در برخی دیگر Locatorها گیر بیشتری نشان می‌دادند. این پدیده به علت استفاده از Capها با گیرهای متفاوت در این سیستم‌ها است. یعنی هر كدام از این نوع اتچمنت‌ها شامل انواع مختلف Cap با گیرهای مختلف و كدهای رنگ بندی مختلف هستند و این امر میتواند تا حدی تفاوت در نتایج را توجیه كند.
در مطالعه قبلی دانشمندان میزان گیر سیستم‌های مختلف اتچمنت پیش‌ساخته (Machine milling) با انواع ریختگی مقایسه شده است . نوع ماتریكس ERA كه یكی پیش‌ساخته و 2 تای دیگر ریختگی بودند مورد مطالعه قرار گرفتند. بین سه گروه تفاوت معنی‌داری بعد از سیكل اول كششی وجود نداشت. این مطالعه در ظاهر با مطالعه ما متناقض است، اما با توجه به تفاوت بسیار كمی كه بین این دو گروه در مطالعه ما وجود دارد این تفاوت تا حدی قابل چشم پوشی است.
همچنین میزان گیر 6 سیستم مختلف اتچمنت برای Single-Implant Overdentureها در فك پایین اندازه‌گیری شد. 2 نوع از Ball attachment و 4 نوع Attachment locator بر روی 3 كست آزمایشی كه ریج بسیار تحلیل یافته فك پایین را تقلید می‌كردند، مورد تحلیل قرار گرفتند. بالاترین میزان گیر مربوط به طرح Ball attachment بود. گروه بعدی Locator سفید رنگ بود. دسته‌های بعدی به ترتیب locatorهای صورتی و آبی رنگ بودند. این مطالعه نیز مطالعه ما را كاملاً تایید می‌كند.
در مطالعه دیگر انواع مختلف اتچمنت‌ها از نظر میزان استفاده عمومی را مورد بررسی قرار گرفت. از بین این اتچمنت‌ها Ballها و Barها بهتر از بقیه نقش خود را ایفا می‌كردند. Ball attachmentهای پیش‌ساخته كه به صورت غیراسپلینت شده بودند به راحتی قابل تعویض هستند و از لحاظ بهداشتی در سطح بالایی قرار می‌گیرند. در حالی كه، Barها ثبات مطلوب‌تری دارند Locatorها جدیدترند و از لحاظ پذیرش عمومی در سطح بالایی قرار می‌گیرند، چرا كه بیمار راحتتر میتواند پروتز خود را در محل مورد نظر قرار دهد.
این سه دسته اتچمنت نسبت به بقیه مطلوبتر بودند و استفاده كلینیكی بیشتری داشتند. كه از علل اصلی آن راحتی بیمار و گیر مطلوب اتچمنت‌ها می‌توان نام برد. به علت كاربرد بیشتر این اتچمنت‌ها در سراسر دنیا در این مطالعه سعی شد چنین اتچمنت‌هایی مورد بررسی قرار گیرد تا یك نتیجه كلی از نظر میزان گیر ایجاد شده در مقابل هزینه نهایی پروتز برای بیمار به دست آید.
هدف از این بررسی این بود كه در صورت مشابه بودن گیر دو گروه ریختگی و پیش ساخته، از انواع ریختگی به علت هزینه كمتر استفاده شود. با دقت در نتایج دیده می‌شود كه در گروه Ballهای پیش ساخته گیر تقریباً مشابه با گروه 3 (Ball on bar) كه شامل 2 عدد Ball ریختگی بر روی بار است، می‌باشد. در این 2 گروه، 2 عدد Ball برای گیر استفاده می‌شد. با در نظر گرفتن مشابه بودن گیر این دو گروه و بعضا حتی بیشتر بودن گیر در بعضی نمونه‌های ریختگی و با توجه به اینكه دقت اتچمنت‌های ماشین‌شونده بیشتر است، باید این نكته را یادآوری كرد كه شاید یك علت بیشتر بودن گیر در نمونه‌های ریختگی، موازی نبودن زاویه Ballها نسبت به یكدیگر باشد.
همان طور كه در قسمت مروری بر مقالات اشاره شد، برخی مقالات افزایش نیروی گیر را در زمان موازی نبودن زاویه اتچمنت‌ها نسبت به یكدیگر گزارش كردند. علت دیگر گیر بالا در گروه Ball on bar، میتواند قرار گرفتن Ballها در یك سطح و درگیر شدن كامل هردو Ball، باشد در حالی كه شاید در گروه Ballهای پیش‌ساخته، Ball با این دقت در یك سطح نباشند و كاملاً با Cap پلاستیكی درگیر نشوند كه البته این علت دوم در مطالعه ما مطرح نیست زیرا این جا ایمپلنت‌ها و اتچمنت در سطح مشابه قرار می‌گیرند.
نكته ای كه در مقایسه این دو گروه كاملا رعایت شده این است كه برای هر دو گروه از كپ‌های مشابه و صورتی رنگ و Housing فلزی یكسان استفاده شده بود.
در مقایسه بقیه گروه‌ها این نتیجه حاصل می‌شود كه گروه‌های شامل Locator از نظر گیر در بین 4 گروه در رتبه سوم قرار می‌گیرند و Barهای ریختگی در درجه چهارم گیر قرار دارند. علت بالاتر بودن گیر در گروه Locator نسبت به گروه Barها احتمالاً چند عامل است. عمده‌ترین دلیل آن میتواند طراحی ماشینی آن نسبت به بارهای ریختگی باشد. البته یك علت دیگر شاید به خاطر متفاوت بودن الاستیسیته كپ‌های لاستیكی است. در Locatorها از دو كپ صورتی استفاده شد، درحالی كه در بارها از نوع زرد استفاده گشت. گیر هر دو نسبت به دیگر رنگ‌بندی‌های همان كارخانه در درجه متوسط قرار می‌گیرد ولی درجه متوسط یك كارخانه با كارخانه دیگر و كپ با كلیپ میتواند كاملا ً متفاوت باشد.
پایین تر بودن گیر Locatarها نسبت به دو گروه اول Ball (ماشین شده و ریختگی) میتواند به علت كوتاه‌تر بودن و كاهش سطح تماس Cap لاستیكی با اباتمنت اتچمنت باشد.
Bar clipها هم از لحاظ گیر در گروه چهارم قرار می‌گیرند. در استفاده از Barهای ریختگی از گیره‌های پلاستیكی زردرنگ استفاده شد، در حالی كه در سه گروه دیگر Capها همه صورتی رنگ بودند. واقعیت این است كه كلیپ لاستیكی در دو رنگ زرد و صورتی وجود داشت كه رنگ زرد، گیر متوسط و رنگ صورتی، گیر كمتری داشت؛ در حالی كه در مورد كپ‌ها عكس این امر صادق است. در این مطالعه حداكثر دقت برای حداقل عوامل مداخله كننده صورت گرفت. حتی تعداد كلیپ‌ها نیز به اندازه تعداد كپ‌ها و دو عدد برای هر نمونه بود و تمام نمونه‌ها توسط یك تكنسین تحت آزمایش قرارگرفت.
از برآیند نتایج چنین برداشت می‌شود كه استفاده از اتچمنت‌های ریختگی در كل میتواند مفید باشد و در جایی كه Indication داشته باشد، جایگزین اتچمنت‌های گران قیمت پیش ساخته می‌شود.
در بین سیستم‌های مختلف اتچمنت پیش ساخته، Ball on barها مزایای بسیار زیادی نسبت به نظایر غیرریختگی دارند. اولین مزیت، قیمت كمتر این اتچمنت‌ها است. دومین حسن آن‌ها گیر مشابه یا حتی بیشتر نسبت به انواع پیش ساخته است. سومین مزیت این انواع، اسپلینت ایمپلنت‌ها به یكدیگر و توزیع بهتر نیروهاست.
در همین راستا بعضی از محققان، استفاده از دو Ball attachment جدا از هم( مثل انواع پیش ساخته) را فقط به عنوان درمان موقت می‌شناسند و اسپلینت ایمپلنت‌ها توسط بار را برای ساخت پروتز دائم الزامی می‌دانند. البته Ball on bar معایبی از جمله حساسیت تكنیكی لابرتواری و نیاز به چند مرحله كار لابراتواری تا آماده شدن دنچر نهایی دارد. كه این خود كمی زمانبر است. از Barریختگی هم می‌توان به عنوان یك اتچمنت بهره برد. از مزایای این اتچمنت خاصیت اسپلینت كنندگی آن است كه استرس را بهتر روی ایمپلنت‌ها پخش می‌كند. دیگر مزیت این اتچمنت ارزان بودن قیمت آن است و این در صورتی است كه با طلا ریخته نشود. اگرچه ریختن آن با طلا دقت بسیار زیادی دارد كه قابل مقایسه با بقیه مواد نیست. البته Bar ریختگی معایبی چون تعویض سخت تر كلیپ‌ها نسبت به Ball capها دارد و گیر آن هم در صورتی كه با فلزات ریختگی غیرطلا ریخته شود، به اندازه دیگر اتچمنت‌های مورد آزمایش نبود، اگرچه گیر آن اغلب اوقات كافی است. با این حال اگر با طلا ریخته شود قیمت آن با نوع پیش ساخته تفاوت چندانی ندارد.
عیب دیگر این اتچمنت‌های ریختگی كروژن در اثر گذشت زمان است.
پیشنهاد می‌گردد در تحقیقات بعدی، گیر سایر اتچمنت‌های ریختگی ارزان‌تر با سایر انواع پیش ساخته برای پیدا كردن جایگزین مناسب مقایسه گردد.
در كل می‌توان گفت كه سیستم‌های مختلف اتچمنت ریختگی مخصوصاً انواع Ball on bar می‌توانند با انواع پیش ساخته از نظر گیر رقابت كنند. در انواع ریختگی Ball on bar ارجح است. این اتچمنت‌ها نباید با چیدن دندان‌ها تداخل كنند. در آخر بار دیگر یادآوری می‌شود كه به مجموع عوامل دخیل در انتخاب اتچمنت باید دقت كرد و تمام عوامل را با هم در نظر گرفت و صرف قیمت و زمان تنها عوامل تعیین كننده نوع اتچمنت نیستند.
منبع: برگرفته از مقاله دکتر احمدزاده و همکاران چاپ شده در مجله دانشکده دندانپزشکی مشهد
امیدواریم از خواند بخش دوم مقاله مقایسه گیر سیستم‌های مختلف اتچمنت در اوردنچرهای متكی بر ایمپلنت رضایت داشته باشید.
در ادامه نظرات خود را برای ما قرار دهید.